Sağlık

Otizmin 3 Temel Belirtisi

Otizm hayatın ilk yıllarında sosyal etkileşim, iletişim, dil ve zihinsel gelişimde spesifik kayıplara neden olan nöropsikiyatrik hastalıklar grubudur. En son yapılan çalışmalara göre her 80-100 doğumda 1 otizm hastalığı görülmektedir. Bu durum eski yıllarla kıyaslanınca otizmli bireylerin sayısında ciddi bir artış gözlemlenmektedir.

Fatih Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Psikiyatrisi Uzmanı Dr. Ceyhun Caferov, otistik bozukluğun erkeklerde kızlara göre 4-5 kat daha fazla görüldüğünü, bunun yanı sıra kız çocuklarında durumun daha ağır seyrettiğini ifade ediyor. Kesin sebebi belli olmamakla birlikte, birçok çalışmada genetik ve çevresel nedenlerin etkili olduğunu söyleyen Dr. Ceyhun Caferov, otizme farklı hastalıkların da eşlik edebileceğini belirtiyor.

Uzm. Dr. Caferov: “Bu hastalıklar arasında en sık rastlanılanlar; dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, duygu-durum bozuklukları ve epilepsidir. Her üç çocuktan biri epileptik anlamda risk taşımaktadır. 0-5 yaş arası ve ergenlik döneminde epilepsi nöbetlerinin görülme olasılığı artış gösterir.” dedi. Her hastalıkta olduğu gibi otizmde de erken tanı konan çocuklarda düzelme ve semptomların kaybolması daha yüksek oranda olur.

Hastalığın bilinen üç temel belirtisi ise şöyledir:

1. Sosyal Becerilerde Gerilik: Göz kontağı kısıtlıdır ya da yoktur. Çevreye ilgisizdirler. İsimleriyle çağırıldıklarında tepki vermezler. Bazıları fiziksel temasa (öpülme, sarılma vb.) izin vermez ve bundan hoşlanmazlar. İlk izlenimde sanki duymuyorlarmış gibi görünürler. Çoğunlukla insanlarla değil cansız varlıklarla kontak halinde olmayı tercih ederler. İnsanlardan ürkebilirler ve ağlayarak tepki gösterebilirler. Sosyal ve duygusal açıdan kendilerini izole ederler. Gelişim düzeyine uygun arkadaş ilişkisi geliştiremezler. Başkaları ile kendiliğinden ilgi alanlarını ve duygularını paylaşmazlar. Mimikleri belirsiz veya kısıtlıdır. Duyguları anlamazlar veya uygun karşılık veremezler.

2. Konuşma ve İletişimde Gerilik: İşaret etmezler, ihtiyaçlarını bir yetişkinin elini kullanarak ifade ederler. Taklit becerisi yoktur ya da sınırlıdır. Taklide dayalı (senaryolu) oyunları oynayamazlar. Konuşma birçoğunda gelişmemiştir. Konuşma gelişse bile bunu iletişim aracı olarak kullanmazlar. Söylenenleri sürekli tekrar ederler. Uygun olmayan vurgulamalar ve kalıp cümlelerle konuşurlar. Mekanik ve tek düze ses tonuna sahiptirler.

3. Kısıtlayıcı, Tekrarlayıcı Etkinlikler: Bir veya daha fazla kısıtlayıcı, tekrarlayıcı ilgi alanı ile aşırı uğraşırlar. Düzen ve nesne takıntıları vardır. Objelere (ip, pet şişe, araba vb.) gereksiz yere bağlanırlar. Rutinlerindeki değişikliklere tepki gösterirler. Tekrarlayan davranışları vardır. (nesneleri çevirme, el çırpma, zıplama, kendi etrafında dönme, parmak ucunda yürüme vb.) Oyuncaklarla işlevlerine göre oynamazlar.

Bunların haricinde sık görülen bulgular şunlardır: Soğuk, sıcak ve acıya duyarsız olabilirler. Yemek yeme bozuklukları vardır. Bazıları kendine, çevresindekilere ve eşyalara zarar verebilir. Beklemeye ya da isteklerini ertelemeye karşı tahammüllü değillerdir. Uygunsuz ve sebepsiz gülme ve ağlama atakları olur. Aşırı hareketlilik ya da aşırı hareketsizlik olabilir. Tehlikeye karşı duyarsız olabilirler. Otizm hastalığında düzenli eğitim tedavisi ve eşlik eden durumlar için ilaç tedavisi kullanılmaktadır.

Related Posts

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.